Ferdivedaasje

prullebak

2006-10-24T16:45:00.000+02:00

Ceasar en Vercingetorix

2006-05-19T13:36:00.000+02:00

Yn 52 f. Kr. behelle de Galliër Vercingetorix in krusiale oerwinning op de Romeinen, oanfiert troch Julius Ceasar. Ceasar beskreaun dizze aventoeren yn de Commentarii de bello Gallico. Derfan ha ik oait in diel lesen tiidens de lessen Latyn, mar der is my net folle fan bybleaun. Fan Asterix en Obelix des te mear. Ek Wikipedia is in útkomst!

By it doarp Gergovia, yn de buurt fan it huidige Clermont-Ferrand, foun de striid plak tusken de legers fan beide mannen. Ceasar hie syn legioenen opsplitst, sadat hy tagelyk de opstandige Senones en Parisii bestrijde koe. Hyself fertok mei 6 legioenen om Vercingetorix te efterfolgjen. In pear dagen lang koe Vercingetorix de striid ontrinne, op syk nei in goed plak om in feldslach leverje te kinnen. Dat wie by it plak Gergovia, wer't in bergfort stiet en der hâldt it leger halt.

De earste striid wurde levere troch de kavalerie, werby de Romeinen oermacht hiene. Ceasar beslet in doebele loopgraaf om Gergovia te bouwen om Vercingetorix en syn mannen út te putten. Se koene sa gjin iten en drinken, as nije wapens mear krije.

Mar doe gong der wat mis yn de Romeinse strategie. Sa as faker krige it Romeinske leger te krijen mei ôffallige ynlânske troepen: yn dit gefal de Gallische Haedui. 10.000 man wiene nei Ceasar stjoert om hem te helpen, mar tiidens de tocht rop de legatus legionis Litaviccus de Haedui op om sich tsjin Ceasar te kearen. Tagelyk mei de belegering fan Gergovia moast Ceasar beslûte om fjouwer legioenen op de Haedui ôf te stjoeren.

Ceasar koe de opstand del slaan, mar de oare twa legioenen by Gergovia kaamen no swier under fjoer te lizzen. Ek wiene se der net yn slagge om de omsingeling kompleet te meitsjen, omdat de ferdedigers te sterk wiene. De ienige manier om de striid winnen te kinnen wie in feldslach tusken beide partijen. De Romeinen hiene de oerhân, tot it moment werop Ceasar it befel joech om werom te lûken nei better ferdedigbare grûn. Dit befel waard echter net opfolge en de bestoarming mislukte faliekant.

In dei letter daagde Ceasar Vercingetoris opnij út foar in gefecht, mar dizze woe net. Ceasar koe neat oars as sich weromlûke en dermei wie syn earste militaire nederlaach in feit. Foar Vercingetorix wie gjin gruttere sege mogelyk en hy waard ferkoazen tot de lieder fan alle Galliërs.

Sterkt troch de oerwinning op Ceasar probearre Vercingetorix de Romeinen te afterfolgje en oan te fallen, want leidde tot de Slag by Alesia. Hy hie it wat te heech yn de kop krigen, want hy leed in grutte nederlaach...

De kaart wol net sa best, hjir is de link : http://kidslink.bo.cnr.it/irrsaeer/lat/oppida/gergbatt.html

Wikipedia

2006-05-03T22:39:00.000+02:00

Nei in tiid omstrounen tusken Henry IV, Karel fan Navarra, Jan fan Gent en Geoffrey Chaucer, wer't ik kaam fia it underwerp ketters, fia oare religies as it gnostisisme en marcionisme, kaam ik in link tsjin dy't noch folle nijskjirricher is : kinst in willekeurich artikel oproppe, fantastich!
Wikipedia wurdt myn nije tiidferdriuw en dat woe ik graach mei jim dele!

(Noat fan de skriuwster : net alle info op wiki is efen betrouwbaar, jammer...)(wat wer mochelikheden jout om te fergelykjen mei oare sites)(mar dat ha ik noch net dien)

Heksenferbrâning, in ferhaal apart

Internationale

2006-05-01T12:04:00.000+02:00

It is hjoed 1 maaie, de Dei fan de Arbeiders. Mar werom is dat eins sa?

De Dei fan de Arbeid is in feestdei fan de kommunistische en socialistische wurkersferieningen. De reden foar de fiering is it ynfoeren fan in 8 oeren wurkdei. Alfred de Grutte (848-899), kening fan it Ingelse Wessex wie de earste foarstander fan dizze regel, mar fansels wurde dit yn die tiid noch lang net ynfierd. Ek de Ingelske ambachtslieden yn de 15e en 16e ieuw fregen hjir faak om, mar ha it net krigen.

De mijnwerkers yn Frankryk wiene de earste gelokkichen. Mei tank oan Filips de Twadde. Ek Comenius (pedagoog) wees yn de 17e ieuw op it belang fan in evenrediche ferdieling fan de etmaal foar lichaam en geest.

De socialist Robert Owen wie de man dy't yn Ingelân yn 1817 it foar elkoar krige dat fabriekswurkers in 8 oeren wurkdei krigen. Syn argumenten wiene dat goeie organisaasje fan de arbeid jild opsmite koe en derneist makken de nije ontwikkelingen op technologisk en chemisk gebied it net mear fan belang om lange dagen te wurkjen.

Yn 1864 waard yn Boston it "Workingsmen's Convention" oprjochte wer't Ira Stewart pleitte foar in 8 oeren wurkdei dy't yn de wet opnaam wurd. Yn 1884 pas naam de "Amerian Federation of Labour"in resoluusje oan wer't foarsteld waard om fanôf 1 maaie 1886 de 8 oeren wurkdei yn te fieren.
Dizze datum wie net samar naam. Yn die tiid rounen de jierkontrakten ôf op 1 maaie, en hjiroan ferboun ek de wenromtekontrakten. Yn de VS wie 1 maaie "Moving-day". Op die dei wurden kontrakten ferlengd of gong in nije yn, wat betsjutte dat in soad minsken ferhûsden op die dei.

Yn Europa wurde op 21 juli 1889 beslûten om 1 maaie te fieren tiidens de Twadde Internationale yn Paris. It doel wie om mei de fiering de striid foar de 8 oeren wurkdei te fersterken. Yn 1890 founen yn in soad landen de fieringen al plak.

Yn de Sovjet-Unie en oare Oast-Europeeske landen waard 1 maaie fierd mei in parade, wer't net allinne arbeiders yn mei rounen mar foaral ek militairen, dy't showden wat de wapenindustrie allegear útfoun hie.

Yn in soad landen is 1 maaie in offisjele feestdei, sa as België en Dútslân. Mar net yn Nederlân. Eartiids waarden er troch de SDAP en CPN wol grutte gearkomsten oarganisearre, mar notiids is dat in stik lytsskalicher wurden. By dizze fieringen wurd noch wol it striidlied "De Internationale" útfierd.
Hjoed de dei stiet 1 maaie foaral faor internationale ferbounhyd.

Ontwaakt, verworpenen der aarde!
Ontwaakt, verdoemde in hongers sfeer!
Reedlijk willen stroomt over de aarde
En die stroom rijst al meer en meer.
Sterft, gij oude vormen en gedachten!
Slaafgeboornen,ontwaakt,ontwaakt!
De wereld steunt op nieuwe krachten,
Begeerte heeft ons aangeraakt!

refrein:
Makkers, ten laatste male,
Tot den strijd ons geschaard,
en D'Internationale
Zal morgen heersen op aard.

De staat verdrukt, de wet is loochen,
De rijkaard leeft zelfzuchtig voort;
Tot 't merg en been wordt d' arme uitgezogen
En zijn recht is een ijdel woord
Wij zijn het moe naar andrer wil te leven;
Broeders hoort hoe gelijkheid spreekt:
Geen recht, waar plicht is opgeheven,
Geen plicht, leert zij, waar recht ontbreekt.

De heerschers door duivelse listen
Bedwelmen ons met bloedigen damp.
Broeders, strijdt niet meer voor andrer twisten,
Breekt de rijen! Hier is uw kamp!
Gij die ons tot helden wilt maken,
O, barbaren, denkt wat ge doet;
Wij hebben waap'nen hen te raken,
Die dorstig schijnen naar ons bloed.

Underguod

2006-03-20T19:58:00.000+01:00

De Egyptenaren binne it earste folk yn de skiednis dat beskreaun hat dat mannen in soart fan undergoud drage under hun jurk. As it hiel waarm wie, en dat woe der wol, wie it de mannen tastean om allinne klaaid yn hun lendedoek op it lân te wurkjen. De bekende farao Toetankamon hie mar leafst 150 underbroeken yn syn graf lizzen, te brûken yn it hiernamaals.
Wat de froulje droegen is net bekend, waarskynlyk itselfde.

De Grieken hienen simpelwei in kleed oan, dat se fanôf de nekke oant de knibbels round it lichaam wikkelden. De sydkanten wiene iepen en wurden tichtspelde. Roun de middel siet in gordel om it spul wat by elkoar te halden. Se droegen dus gjin underguod. Slaven hiene allinne in lendedoek om.
De froulje fan de Minoïsche kultoer op Kreta hiene in gehiel eigen wyze fan klaaien : se droegen jurken wer by de boarsten bleat bleauwen. Roundom de middel droegen se doe al in soart fan korset.

De Romeinen wiene krekt wat hygiënischer as de Grieken, se hiene in soart koarte broek under hun toga oan.

Roun de 13e ieuw wurde de lange underbroek oant de knibbels útfoun en eltsenien droeg it, as’t no in ridder wie of in knecht. It wiene wiide broeken, makke fan linnen. Roundom de middel siet in koard sadat it spultsje net ôfsakke. Ek yn dizze tiid wie it aksepteard dat lânwurkers slechts klaaid wiene yn hun undergoud as it waarm waar wie. Froulje droegen underjurken. De heechere klasse droeg korsetten dy’t net allinne de bûk mar ek de boarsten ek platdrukten.

Yn de Renaissance wurde de underbroek in stik koarter, omdat de moade yn die tiid die lange kniebroeken wie. Dat stiet it dochs wat nûver as je underguod der underút komt. Ek kaam der in flap oan de foarkant, sadat it pisjen makliker wie. Dit koe ek brûkt wurde as bûse.
Foar it earst drage mannen no in himd under hun klean.

It konsept korset krige alom bekendheid. De tailles fan frouwen wurden insnoerd en hun boarsten omheech drukt. Dit wie net gesûn, organen wurden yn elkoar drukt en ribben fergroeiden. Se koene dizze korsetten ek net sunder hulp fan bedienden oanlûke. Yn dizze tiid wie it dan wol wer mogelyk om ynstee fan underjurken ek underbroeken te dragen, oant de knibbels. It underguod waard útbundich fersierd mei satyn, strikken en oare frutsels en wie dus foaral bedoeld foar de rykeren.

Troch de Industriële Revoluzje waard it produsearen undergoud fan katoen in stik goedkeaper. Mannen, frouwen en bern droegen it allegear. It wie ek normaal om in hiel pak oan te ha, fan de earmtakken oant ankels. Sa roun 1900 wurden de earste bh’s ùtfoun omdat men der no wol fan oertûge wie dat strakke korsetten slecht foar de sûnens binne. It is echter noch net in grut sukses. Pas tiidens de Earste Wrâldoarloch, wer’t te min staal is foar de korsetten en froulje faker wurkje, wurdt de bh mear en mear de moade. It korset wie fanôf doe ferliene tiid en is ek nea wer moade wurden.

Yn de jierren ’30 kaam de koartere undermoade yn, foaral danksy de útfiening fan elastiek. Boxers en slips wurden standaard en it wurd ‘underpants’ kaam yn it wurdenboek te stean. BH’’s binne no pas yn ferskillde maten te keap.

Tiidens de Twadde Wrâldkriech wie ek undergoud skaars. It rubber fan de elastieken wie noadich foar oare saken, dus de knopen kamen werom. Nei de oarloch ontdekte men nylon en yn de jierren ’50 wie it earste T-shirt yn feit, doe dragen as himd. Yn 1946 krige de biniki har namme, doe noch bedoeld as underguod. Yn dizze jierren gong de moadewrâld sich ek bemoeie mei it undergoud. Oant dan ta hie eltsenien wyt spul oan. Danksy Lycra en Nylon wiene ek strakkere modellen mogelyk.

It duorre noch oant de jierren ’70 foardat undergoud echt yn in soad ferskillende prints te krijen wie, en ek rjochte op ferskate aktiviteiten lykas sport, warmte (thermo) of romantiek. It T-shirt wie no ek neat mear allinne underguod, mar in klaaistik wurden. Troch de hippie’s. peace en love ferbrânden frouwen hun bh’s. In pear jier letter droech hast elke frou se wer.

De string is foaral sinds de jierren ’80 promoot op de strânnen fan Brazilië. De hjoeddeiske boxer is pas sûnt begjin jierren '90 hip. Het is no net allinne mear erotisch underguod, mar ek foaral moaier under strakke broeken. Alle kleuren, printen en texturen binne no moeglyk, selfs in Bernlef-underbroek heard no ta de nijste moade!

Ik frege my opiens op in dei ôf hoelang en wat foar undergoud minsken drage, fander dizze log.

Dalí

2006-02-27T16:59:00.000+01:00

Salvador Dalí wurde berne op 11 maaie 1904 yn Gerona, Spanje. Hy wurde sear beskerme gut brocht troch syn âlders, omdat sy al in bern ferlen hiene. Dit hat er ta bydragen dat Dalí tydens syn libben net in maklik persoan wie.
Doe hy 10 jier wie, sech hy de impressionistische skilderijen fan in freon fan de familje. Fanôf doe wie syn interesse wekt, foaral foar it impressionisme en kubisme. Derneist hie hy ek in grutte interesse yn oare saken fan de wrâld, hy lesde boeken fan in soad filosoafen: Spinoza, Descartes, Voltaire, Nietsche en Kant. Hjirop basearre hy syn eigen aparte kyk op de wrâld.
Doe hy 18 jier wie, gong hy nei de San Fernando School of Fine Art. It duorre net lang of hy wurde skorst troch syn onhandelbar gedrach. In tiid letter wurde hy wer talitten en folgde syn earste expositie, allegear impressionistisch wurk.
Yn 1927 omtmoette Dalí Pblo Picasso, dy't hem beskrean as de letste renaissance skilder yn de wrâld. Net folle letter kreeërde Dalí it surrealisme, en dei skilderijen binne it meast bekend fan hem. Hy omskreaun himself ek as :"Ik bin surrealisme".
Net folle letter trouwde hy my syn muze Gala, sy komt dan ek op mear as 50 skilderijen foar. Rûn dizze tiid begong Dalí ek politieke thema's yn syn te ferwurkjen yn syn skilderijen, mar dit wurde net waardearre troch de oare surrealistische skilders. Dalí wurde út de groep set en fertrok nei Amerika. Eins hei Dalí gjin politieke foarkeur, hy mixte de thema's en brûkte sels Lenin en Hitler. Dit leidde tot skandalen yn de keunstnerswrâld.
Dalí kearde noch in oantal kear werom nei Europa wer't hy under oare Freud ontmoette, foar wa't hy bewondering hie. Ek bestudearre hy de Renaissance en Barok skilders, sa as.....
Yn 1939 fertrok hy wer nei Amerika. Der wiene de ferwachtingen heech, sawol fan syn skilderkeunst as syn excentrieke gedrach. Dalí feroare wer fan styl en skildere no wer klassiek. Fanôf de jierren '50 krige syn wurk in religieuse ynslach, hy skildere foaral Madonna's en Jezus oan it krús. Dit duorre oant de jierren '60, ondanks syn excentrieke en blasfemistische libbensstyl wie hy dochs oertsjûge katholiek.
Yn 1979 wurde Dalí noch talitten tot de Franske Akademie fan Keunsten yn Paris. Syn persoanlyke syktocht nei 'hyperstereoscopic' leidde nei kreative ferwarring. Syn letste wurk hjit 'De sweltsjesturt' yn 1983.
Op 23 januari 1989 stourn Dalí en hy leit begrafen yn it mausoleum yn Figueras, Spanje.

Self hâldt ik it meast fan syn surrealistische skilderijen. De moaiste die ik fyne kin is understeande. It hjit " Temptation of Saint Anthony" en is skildere yn 1946. It binne de absurde bisten, mei de lange poaten dy it dogge. By in protte skilderijen fan Dalí kin ik hiel lang sjen wat er allegear yn sit, mar op dit skildery falt alles direkt op.

Folgende kear mear oer Escher, de wiskunde maniak.

Net nijskjirrich

2006-02-23T10:50:00.000+01:00

Op it moment fyn ik efen neat interessant! Raar, mar wier. Ik kin hielendol neat betinke wer't ik it sa oer ha kin. It komt fest wol wer werom.
Foariche wike wie it Kiezel, ien grut feest by Bernlef. Der bin ik sa bot mei besich west dat de rest fan myn hersenen it opjoun hiene om noch wat oars te dwaan...
No is it in nije wike, nije kansen. Ik ha genoch beleefd, klavere, nei ljouwert west foar toanielskriuwkursus, dus dat sil wederom de oarsaak wese dat ik my neat boeiends ôfrege ha. Ankommend wiikein fynt wer in illuster kamp plak yn de bosk fan Heechhelje, dus ja...
Nije wike bin ik wer nijskjirrich, ik sil der in elts gefal myn best foar dwaan, sa as ik dizze wike dus dúdlik net dien ha!

Fan dizze trije keunstners ha ik noch wol wat boeken yn de kast stean, dat sil wol wat wurde! Ik fyn wer wat interessant, dat is in goed begjin...

No sil ik oprúmje en soksawat, want ik krij visite út Rotterrrrdam!

Waskmasjine

2006-02-13T15:21:00.000+01:00

Eindelyk wie it fannemoarn safier : we ha in waskmasjine! Nea wer slepe mei in tâs fol stjonkende klean, dy't efter alle stoulleuningen fan lijn 3 én lijn 89 hingjen bliuwe. Thús by mem smyte je dat dan yn in hoeke fan de bykeuken del en hoope je dat it moandeis allegear wer skjin is. No is dat net hielendol mear wier, sunt ik sneons net mear wurkje waske ik self. Dat is mar goed ek, oars hie ik no gjin idee welke klean hoe waske wurde moatte!
Dit is hem dan : hy is wyt, wat heeger dan hat hy breed is. Oan de foarkant zit in roun rútsje, sadat de klaustrofobyske wask net yn panyk rekket. Rjochsboven sitten in oantal knopkes, foar snelwask, extra spiele of foarwask. Hielendol rjochts sit in draaiknop. As die op 0 stiet, is it hiele spul út. Draai eroan, en de lampkes gean brâne. Dan kinst kiese út wolwask op 30 of 40 graden, synthetisch op 30, 40 of 60 graden en katoen op 30, 40, 60 of selfs 95 graden. Ek kinst allinne foar sentrifugere kiese, mar der wurdt de wask net folle skjinner fan ast it earst net waskest. Links sit in útskowbakje, dat yn trijen ferdielt is. Der kin respektivelyk foarwaskpoeder, haadwaskpoeder en waskfersefter yn. Al mei al in moai apparaat. Fansels ha ik de slangen sels oanslúten, mar dat is it neammen nauwlyks wurdich.
Myn mem hat my leart dat myn undergoud en handdoeken wol op 40 graden katoen wask kinne en de rest op 30 graden wolwask. Dan krij ik gjin barbieklean. Ek ha ik mar itslefde waskpoeder kocht as thús, dan kin it der ek net oan lizze. Op dit stuit sit de earste wask eryn en ik ha alle fertrouwen dat it goed komt! Ik moast it kwyt, hoe bliid ik mei die waskmasjine bin!
Fjirder ha ik dizze wike noch in dialooch typt foar de toanielkursus wer't Martha en ik hinne gean yn Ljouwert. Ek ha ik noch nei it toanielstuk fan de KULT! sjoen. Ik bin fan doel om te gean fitnessen, juster ha ik hurdroun (5 km yn 30 min) en fannemoarn billy bootcampt. (ja, die fan tellsell!) De sinne skynde hjoed wer ris en dertroch wurde ik wer oan myn bikini herinnere en oan myn figuur...noch gjin goeie kombinaasje helaas...Mar komme der wol! It is noch mar febrewaris! Dat betekent Olympyske Spelen en no is de 500 m mannen erop. De HEU!
(eh ja, je kinne ek oerdriuwe fansels.....------>

Plato

2006-02-06T18:17:00.000+01:00

Troch de tamtam fan Bernlef is dit underwerp úntstoun : Plato.
Hy is in Griekse filosoof en libbe fan 428 oant 347 f.K. Syn namme bestjút 'breedgeskoudere', wat ferwiist nei syn atletische lichaam. Hy wie fan ryke ôfkomst en makke al jong kennis mei it intellectuele besit fan de Grieken. Hy wie de belangrijkste leerling fan Socrates, en syn eigen belangrykste learling wie Aristoteles.
Plato wie de earstefilosoof dy't syn gedachten opskriuwn, sadat se bewarre binne. Hy skriuwn dialogen tusken twa persoanen dy't fan gedachten wisselje oer konkrete saken. Op dizze manier wie it better te begrypen en minder dreech om te lesen. Hy woe syn wurk foar safolle minsken tagangklyk meitsje. It neidiel derfan is dat hy self nergens dudlik syn eigen gedachten op papier set hat. Dochs hat hy in hiel soad bydragen oan de ontwikkeling fan ferskillende stellingen.

Stellingen op it gebied fan de Ideeënleer binne:

wat in minsk direkt wiernimt is slecht skyn, efter de sintúglyke wrâld leit de realiteit yn ieuwige, onferoarelyke, befensintúglyke en selsstanniche "ideeën".
de 'ideeën" foarmy in soart fan hiërarchie, mei as toppunt it "idee fan it goede". (It goede is ek wier en moai, kalokagathia)
Plato probearret de godsoertúgingen te befrijde fan antropomorfologische (minskelyke) foarstellingen, hy siket'" it goddelyke" en mient dat dit it "heechste idee fan it goede"is.
Lichaam en siel binne twa ôfsuderlyke wesens, it is foar de siel hinderlyk dat se oan in lichaam boun is.
It wiernimbare is slechts schyn fan de wirkelykhyd. Sintugen binne únbetrouwbaar en liedt heechtens nei in miening. It ferstân is richt op kennis fan de "ideeën".
Tusken ferskillende reïncarnaties is de siel tusken de 'ideeën". By elke wergeboarte ferliest se die kennis. Onwikkeling fan kennis (ideeën) is stapsgewiis werom te heljen.

Yn myn eigen wurden : neist ús wrâld bestjit in echte wrâld, werin alle saken, feiten, herinneringen al betocht en útfoun binne. As sterfelyk minsk kinst der net komme, mar ús siel komt der wei en gjit der wer hinne as ús lichaam stjert. Sa makket de siel kennis mei alle saken die der al bestean. Mar as de siel wer werom keart yn in lichaam, is it dizze kennis wer kwyt. Stap foar stap kinne dizze herinneringen werom helle wurde, wat yn ús wrâld sjoen wurd as it ontwikkeljen fan kennis.

Hiel koart sein : ús kennis binne herinneringen út in oare wrâld.

Foar minsken die interesseare binne yn filosofie en der in begrypelik boek oer lese wolle :

De wereld van Sophie troch Jostein Gaarder. Dit boek fertelt yn ferhaalfoarm fanôf de sofisten fia de middelieuwen lâns Descartes nei de moderne tiid. Ek te lien út myn biebliotheek.

???

2006-02-01T17:59:00.000+01:00

No er wer gewoan wetter yn de sleatten leit, wurdt it noadich tiid foar in nije log. Ik moat noch wol efen betinke weroer, mei wat hulp fan myn grutte alleswitter google...

Eeeeh, miskien letter fannejûn...

Reedride

2006-01-29T16:53:00.000+01:00

Doch noch fry plotsklaps kinne we reedriide yn Fryslân. In Grins wol it noch net sa best, behalve miskien op in vyver. No wenje wy ek noch ris hast neist de iisbaan fan ús doarp, wat wol je noch mear! In impresje:

Ikself, myn suske Lucia en in freondin fan har, Jolanda

Yn akjse. It foel foar de ankels noch net mei as je hast nea reeride mar wol faak skeelerje op fan die ferstevichde skates.

Fansels sieten de fiters ek fjirste strak. Doe teide it al, doe ik opstoun wie er noch krekt gjin wetterplas te sjen al hie ik in wyte kont.

Us heit, die al wiken útsjocht nei in alvestedentocht en hjir moarns by sinsopgang as earste oan it riiden is fan it hiele doarp, tegearre mei de buorman.

Us mem, dy ek goed ryde kin. Al kreke it iis har sa no en dan wol wat te bot..

Myn grutte lytse broerke Rick, dy't foar it earst op de klapreedens fan myn heit stiet, mar er kreas mei oerwei kin. Al is dat op dizze foto wat lestich te sjen. Wat hjir wol moai te sjen is, is dat it iis fol skourren sit en net mear helder is. It teide as in gek. Moarn sil it wol wer oer wese, mar dan ha we dit tenminste mar wer meimakke!

Ferdivedaasje

2006-01-28T13:33:00.000+01:00

Dizze log wie net mear bedoeld om steeds te fertellen wat ik doch, mar dit is wol in útsundering wurdich. Op in jûn msnde ik mei Wiesje, die ek ondanks de nacht derfoar wol nocht hie om op de Bernlef te sjen. We wisten dat it bestjoerendei wie, dat betekent dat fan 22.00-00.00 alle bestjoeren fan de ferieningen del komme soene. Se wiene al fanôf 13.00 underweis, dus al behoorlyk gesellich. Fansels moasten der noch de noadiche berenburchjes fuort tikt wurde en de gesellichhydsfakter steech al gau. It is dan ek hiel grappich om te sjen hoe minsken dan spontaan yn geraas útbarste wat dan faak in ferske foarstelle moat. En derby moat je jeself begeleide troch mei beide hânden op de bar te rammen.
Doe roun 00.00 oere de measte minsken wer ôfset wienen, bliuwden er noch twa vindikaters oer dy't fan Thaeke's spultsje geniete koene, tegearre mei Jelmer en Germ. It gong rap, mar der koe hiel wat ien die iene. (It wurdt ek wol phúffen of kaartsje blasen neamd.)
Nei it spykerslaan en de rest, moast der natuurlyk toulutsen wurde. Yn de soas slagget dat net echt goed en tsjin twa man is ek net leuk. Dan moast it tou mar mei nei Vindicat en sa barde it. Thaeke, Boele, Germ, Douwe-Gerlof, Wytse, Jelmer, Arjen, Wiesje, Femke en ik wiene der by.
Nei in lyts oponthâld troch twa stadswachten, stounen we foar de doar fan it ôfgryslyke stjonkhok. Foardat we de bar binnen mochten, wurden de regels efen útlein: jas út en net tefolle lawaai. Doe we binnenkaamen, draaiden alle holtsjes direkt ús kant op. Dit wie ek wer ris in moaie kans op te sjen hoe it er der oan ta gjit: de earstejiers wiene allegear ferklaaid as elfjes of soksawat. De rest stoun der gewoan by, mar wol netsjes. In dúdlik underskied.
It tou wurde de heale sosjieteit troch sjouwd. We koene net echt drinken krije, dus Jelmer fersammele wat skraal lau bier dat fjirders gjinien hoefde en Femke skarrele noch in heale flesse reade wyn op, ek bocht. Op yn boppeseal wie tenslotte eins net genoch mar krekt wol plak foar it barren. De Bernleffers, under lieding fan Jelmer, ha twa kear wun. De twadde kear gong hast de kachel mei fan de muorre, omdat de vindikaters it tou deroan knoopt hienen. Kooch Jelmer sech dit en loste it op.
Nei dizze triomfen wie it tiid om wer fuort te gean, foardat de minsken der al te 'aardich' wurde... Us úttocht wurde troch ussels begelied mei it Fryske folkslied. As ôfslúting hat Jelmer noch efen yn de bleate kont yn de kroanluchter hong te swaaien.
As je nei Vindicat gean, moatte je fansels ek nei Albertus. Doe we binnenkaamen, wie der hast gjinien, útstoun. It feest bleek yn een efterbar te wezen, en ja hjer, der wiene de bestjoeren ek wer allegear op de dûnsflier. Dat wie in heuglyk wersjen. Fansels hearden wy net by it feest, we wurden dan ek fersocht om op te rotten. Dat ha we dien, mar net foardat er toulutsen wie.
De wedstriid gong tusken 4 Bernleffers en 5 Albertianen, mar die weake miegers lieten it tou los wertroch de Bernleffers dominoëden. Wol flau en mietjesachtich...
We krygen der noch wat drinken, sels Wiesje wie oan it bier. Elp kaam opiens ek wer binnen stuiterjen nei oeren kwyt west te wezen. Drieske kaam der ek by en sa sieten se opiens tegearre mei Jelmer wer yn de kroanluchter. Na ja, elp die in poging, it idee wie der wol, mar de fysieke útwurking gong minder, siz mar. Jelmer hie wer ris de jûn fan syn libben mar doe wurde it de Albertianen ek wat te mal. Se setten de brandslange op hem oan, wylst hy yn de bleate reet boppe yn dat ding hin en wer skommele. Mar Jelmer joech net op! Uteindelyk wie de lol der wol wer ôf en wurde it seikwyte jonkje troch grutte Germ fan de skommel ôf tilt.
Wylst Jelmer droeche klean fan Germ oan die, wandelden wy alfest werom nei de soas. Der wie it nei ús aventoer noch tige smûk! Op ien jonge fan Vindicat hienen wy (of Femke) safolle yndruk makke dat hy ek noch del kaam.
Mei Wiesje en de rest ha ik noch oeren neisitten en praat oer fan alles en noch wat. Doe ik nei hûs gong, leine der sân minsken op de bank te sliepen en ien op de bar. Dat seit wol wat oer it geselliche, mar ek útputtende karakter fan dizze jûn. Al wiene de sliepkoppen net iens mei west troch de sted....

I'm hooked!

2006-01-26T18:10:00.000+01:00

Wat in geweldige dei hjoed! Ek ha hie ik noch wat spierpyne fan oare aktiviteiten, it hurdrinnen gong fantastisch! It skema fan 10-12-10 ha ik nei 8 minuten al falle litten. Ik ha in heal oere efterelkoar troch roun! Wat een kick jout dat!
It hat selfs in namme : runner's high. Fansels ha ik útsocht hoe dat wurket.
Dit gefoel fan euforie komt fan endorfine, een morfine dy't it lichaam self oanmakket tiidens ynspanning. In de earste plak wurkje se as pynstiller, mar je wurde der ek 'high' fan. Endorfine is een neurotransmitter. Dit is een molekuul dat soarget foar signaaloerdracht tussen zenuwcellen. Sommige transmitters stimuleare de activiteit fan in sel en oaren remje dit ôf.
It gefaar fan endorfine kin weze dat men der ferslaafd oan rekket. Topsporters binne eins junks wat dat betreft. De ontwenningsferskynselen binne stress, sjagerijnich weze en drang om te sporten, mar ek trille, dúzelighied en misselykhied. Mar as je sport langsamoan ôfbouwe, krijst der gjin lest fan.
Hjirneist in plaatsje fan hoe in neurotransmitter wurket, want dat seit mear dan dat ik it omskriuw.

Fjirder wol ik jim wiize op in ongelofelyk slecht Amerikaans tillevizjeprogramma dat hjir op de eftergroun foarby kabbelt : Date my mom... Net nei sjen...

Stemwyzer

2006-01-25T18:06:00.000+01:00

As er ien oan begjint, sil ik ek net efter bliuwe fansels :http://www.stemwijzer.nl
De útkomst is:

SP
GroenLinks
D66
Nieuwe Communistische Partij Nederland (NCPN)
Partij voor het Noorden
PvdA
Stadspartij
Student en Stad
VVD
CDA
ChristenUnie

Oare kearen ha ik ek SP stimt, dus wat dat betreft wil er weinig feroare. Groenlinks is ek fry logisch, net fanwege it linkse mar mear omdat ik graach de natoer wol behâlde. It skynt dat sy der ek wat dingen oer op it program stean ha, mar foar de rest docht it my net folle. Sa is D66 ek yn grut swart gat, ik soe werlik wier net witte wer't se foar steane. Kennelyk bin ik it mei in oantal dingen fan hun wol iens.
Wol grappich dat de kommunistyske Party ek ticht by myn tinken oanslút. De Partij foar it Noarden kin ik noch fan de APK-sprekkers, de jûn dat Auwerk er ek wie. Op sich hie die man mear sinnichs te melden as de hiele klub fan Auwerk by elkoar, mar it wie noch steeds net folle.
Ja, en de rest....PvdA stiet yn myn eagen hieldol nergens mear foar, dy waaie oeral mei mei. De Stadspartij is ek blanco.
Student en Stad klinkt goed fansels. Ik ha heard dat se foarige jierren hast al hun agendapunten foar elkoar krigen ha, al bin ik efen fergjitten welk ferhaal der fjirder oan fest siet.
Tsja, VVD wat sille we der ris fan sizze....ik wol ek wol graach in gutte mercedes ha...
Ik bin net oertsjûge atheïstisch, mar toch komme CDA en Christenunie op de letste plakken. Dat hat fansels neat te krijen mei it geloaf, dat moatte se self mar witte wat se leauwe. Mar ik leauw net yn hun programma.
Sa, dit wie in ontsettend slecht underbouwde beskouwing fan de politiek, want it interessearst my eins gjin donder. En ik ha der ek gjin nocht om my deryn te ferdjipjen. Ik tink dat polityk eins it ienige underwerp is dat my net boeit, sels it briedgedrach fan in tsiisskaaf en in flesse-iepener is interessanter, om het mar efen yn in bredere kontekst te plaatsen. Sa!

M & M

2006-01-24T19:34:00.000+01:00

We sille jûn mei in hiel stel nei de sneakpreview en dernei nei de soas fansels. Ik tink by film metien oan M&M's. Mar wer komme se wei? Werom hjitte se überhaupt M&M's?

Yn 1940 hat menear Forrest (!) Mars sr. it idee om chocolaatsjes te meitsjen mei in laachje sûker sadat se net smelte yn de simmer. Hy hie dit tydens in fakansje yn Spanje sjoen by de soldaten dy't fochten tydens de Spaanse Burgeroarloch. Hy neamde it produkt M&M chocolate. Yn it begjin is it foaral populair by Amerikaanse soldaten tiidens WKII, mar it duorret net lang as de burger hat de smaak ek te pakken.
De letters M&M binne der yn de jierren fiiftich opset, al wiene se doe swart ynstee fan wyt. Yn die tiid wiene alle M&M's noch brûn. De kleurkes read, grien en giel binne pas yn 1960 yntrodusearre. Doe wurde ek M&M pinda foar it earst produsearre.
Yn 1981 nimme selfs de astronauten se mei de rûmte yn, om der ek wat te smikkeljen te ha. Oant 1983 oan ta hjitten de snoepkes yn Nederlân Treets en Bonitos. Doe wie ik self noch te ieniemienie om die dingen iten te kinnen, dus it sil wol sa wese.
Yn 1996 sitte er allegear ferskillende kleuren yn ien púdsje, en úteindelyk wint de kleur blau de striid fan pears, roze en mintgrien. De M&M crispy bestiet pas sinds 2000.
De namme M&M komt fan de earste letter fan de efternamme fan Forest Mars (1904-1999) en syn sakenpartner William Murrie (1873-1950).
De letste jierren hat M&M sich steads mear boun oan bioscopen. Dat is yn myn gefal tige slagge want ik tink inderdaad hast metien oan M&M's as it wurd bioscoop falt!

M&M's kinne ek tige nuttich wese :http://www.princeton.edu/pr/pwb/04/0223/

Wa kent dizze noch? MMMMMMM!!!!!

Reade Petra

2006-01-23T21:56:00.000+01:00

Hurd rinnen

2006-01-23T18:43:00.000+01:00

It nije jier is wer begong, dus it hurdrinnen moat er ek mar wer fan komme. Earst die ik it sûver omdat ik hjir en der wat grauwer wurden bin dan ik foarige simmerwie, mar no ha ik er sels al wer aardichhyd oan.
De earste kear (foariche wike snein) ron ik 5 -8-8-5 min, dat foel my lang net ôf. Die earste 5 wie om te sjen of ik it fjirderop ek noch wol folhâlde koe, de letste 5 omdat ik doe wer thús en best wurrich wie.

De twadde kear wie it 8-8-8, in moai rûntsje. It is wol lestich om hjir yn de sted wat te finen dat noflik rint. Thús gong ik altyd troch de weilânden, gers en drek, dat is wol sa goed foar de knibbels. Hjir is it toch foarnamelik stoep, mar ach, je wenne der oan.
Hjoed wie in top dei, 15-15 en ik wie noch laaaang net wurrich. Ik fyn dat myn konsizje noch hielendol sa slecht net is, gelokkich mar!
Foar de folgjende kear stiet 10-12-10 op it skema, al moat ik dan in nije route fine. Dat is best leuk trouwens, expres ferdwale, dat bringt ek in extra dimensje oan it rinnen.

Giet it oan ???

2006-01-22T18:41:00.000+01:00

It kin heve! De kâlde loft fanút it easten belooft in soad iisferdivedaasje! Wat soe it moai wese as men langs de alve steden ryde kin....
Heit, moast mar gau nije redens keapje, dan kinst foar de tredde kear meidwaan!

Weins

2006-01-21T18:21:00.000+01:00

Hast twa oeren lyn binne it bestjoer en ik werom kaam fan in machtich moai feest by us federaasjefreonen fan WSSFS yn Weins (Wageningen). Freedtemiddei binne we mei de trein fuort gong en it wie direkt gesellich. Nei in oantal treinen en bussen, mei in lytse pitstop yn Arnhem, wiene we by in goeie pizzeria wer't we lekker smikkele ha, it bier lekker fuortdronk en de sigaren de sfeer noch mear ferheegden.
De feriening hie in moai smûk boppesaaltsje huurt, wer't men yn de rin der jierren hiel wat kuriositeiten fersamele hie. De band wie al oan it ynspieljen. Mar sa as it oprjochte Frysen betaamt, moat er earst wat drinken yn foardat men dûnset. Oan de oare kant wie it praten ek tige gesellich, oan dûnsjen bin ik self net iens takaam. Oaren wol, ek mede danksy de goeie musyk fan de band. Elp hat selfs noch yn de kroanluchter hingjend meidien! Doe wie de toan setten en koe it bestjoerkadeau ek wol brukt wurde, de talkpoeder en babysjampoo flech yn de rûnte!
De jûn wie snel foarby, no noch yn plak om te sliepen. Dit rûn efen wat frjemd, mar úteindelyk ha eltsenien koese kint. De moarns wiene allegear dochs wol fit, mar nocht om te swemmen wie der net echt mear. We bin dan ek snel nei hûs setten, al duorret it wol efen foardat je fan Weins nei Grins komme. Doch wie ek dizze reis wer gesellich.

Al mei al, wat bin we moai fuort west!

The devil's rejects

2006-01-20T13:15:00.000+01:00

Opiens moast ik oan dizze absurd groffe film tinke en sa is it wol dúdlik dat clows absoluut horrorrich binne!

oh, en dizze is ek meesterlyk luguber!

Turkije

2006-01-18T11:48:00.000+01:00

Doe ik wekker wurde dizze moarn, skynde de sinne al frolyk troch de gedynen hinne. It die my direkt tinken oan fakansje. Wat sil it dit jier wurde? Lissabon? Mei mei de KURK? En lifte nei Berlin fansels, en yn't foarjier nei Barcelona. Ik ha nog wat foto's opsneupt, fan Turkije. Wat wie it moai der....
Bodrum besjoen fanôf de boat fan Kos. It liket krekt Griekenlân mei al die wite hûzen. Bodrum wie froeger Gryks en hjitte doe Halikarnassos. De namme fan de local disco is it ienige dat noch oan die tiid herinnert. De sted besit ien fan de sân wrâldwunderen, namelik it mausoleum fan Kening Mausolus, dat noch steeds te besichtigjen is.
Dit is Pamukkale en mei neat oars ter wrâld te fergelykjen. Midden yn in grien lânskap leit opiens in wite berg fan kalkstien. Under de berg sit in bron mei ontieglyk kalkhâldend wetter, dat oer de berg stroomt en derop ôfset is. Dit proces hat túsenden jierren duorre, en gjit noch altyd troch. In grut part is net mear iepen foar toeristen, want de bacteriën fan ús minsken makket it kalk goor en net mear moai wyt. Dochs kinst op guon plakken noch badderje. Al mei al is it iets fantastysk, ast it ea sjoen hast fergjist it nea wer!

It wetter is sa helder blau troch de refleksje fan it sinneljocht op it wyte kalk.
Dit is de sted Efese, it grutste Griekse ruïnedoarp fan hiel Europa. It doarp is ungefear twa kilometer lang. Op de dei dat wy der wiene, wie it 40 C, mar de fascinatie won it by my gemakkelik, dus ik ha my hjir ek tige fermakke. Er wiene ek san soad ferhalen te fertellen oer die tiid! Hjirboppe is it teater te sjen, miskien kin der in KURK-KULT reis komme? Soe wol wat wese... Dan binne we wol grof binnen, want sels Elton John hat hjir optreden. De akoestiek is sa geweldich, dat er gjin fersterkers of microfoans noadich binne.
Dit is de bibliotheek fan Efese. Allinne mannen mochten binnen kommen, krekt sa as yn de badhûzen. Saillant detail is dat it bordeel oan de oare kant fan de strjitte lei, en dat er in ûndergroundse gang nei de bibliotheek lied. Hoe sa, mannen gean foar de interviews....

Noch in letste foto fan Sandra, op de boat nei Kos. Dit wie echt in perfecte fakansje mei kultoer, swembad, strân en discotheken. Wie it mar al juli....

Gaudi en Hundertwasser

2006-01-16T17:53:00.000+01:00

Bloody, hie ik hjir krekt in moai stikje proza typt oer Gaudi en syn eigensinniche interpretatie fan in it modernisme, mar blogger die frjemd. Omdat ik no gjin noch en tiid mear he, hjir alfest de plaatsjes fan Gaudi:

It earste is de noch nea ôfbouwde kathedraal Sagrada Familia. It middelste is in impresje fan Park Güell, mei syn ronde foarmen en mosaïk bankjes. It leste is Casa Bartiló, mei in dinosaurusdak en monsterbalkons.

Hundertwasser wie in Oastenryker en ek hy falt op troch syn kleurgebrúk en foarmen, mar dan feller en rjochter as Gaudi :

It is allegear tige kleurig, en ek beammen binne faak goed fertsjinwurdige. Hundertwasser hat net san soad bouwt, mar mear skildere. Ik liuw dat yn Wenen in museum oer hem bestiet.

Ik fyn it moai om nei soks te sjen, gewoan foar de samar. Net omdat ik witte wol wat de eftergrûn is, mar omdat myn eag it moai fynt.

Dan sil ik no fjirder yn The Chronicles of Narnia, in tige spannend boek!

Films

2006-01-14T19:47:00.000+01:00

The Hours is in film weryn in deel fan it libben fan Virginia Woolf fertelt wurd, sa rûn 1920. Oan it begjin fan de film fersûpt se sichself, omdat se lydt oan depressiviteit. Dernei folgje we har, wylst se krekt begong is om in nij boek te skriuwen. Se hat dagen dat se neat docht en dagen dat se net stopje kin mei skriuwen.
In twadde ferhaal giet oer in hûsfrou yn de jierren fyftich, dy't itselfde boek lest, Mrs Dalloway. Se is net gelokkich mei har libben, ek al hat se in suksesfolle man en in soantsje, en is se swanger.
De tredde en letste ferhaallyn wurdt fansels foarme troch Mrs Dalloway en spilet sich ôf yn 2002. Dizze frou hjit net echt sa, mar wurdt sa neamd troch in syke freon dy't se fersoarget en mei wa se in ferline dielt. Ek sy is net gelokkich mei har libben.
De film switched hin en wer tusken de ferskillende ferhalen. Uteindelyk blykt dat de trije libbens dochs mei elkoar ferboun binne. Dat is yn fan de dingen dy't de film seker de moaite wurdich makket. Derneist is it foaral in film fan bielden, er sitte net folle gesprekken yn, mar dat makket it just sfeerfol en mysterieus.

No ik it oer sizze film ha, komt my noch in oare moaie dramafilm yn it sin. Dat is Remains of the day. It spilet sich hast hielendol ôf yn in grut lânhûs op it Ingelske plattelân, sa flak foar de oarloch. Der wennet Lord Darlington, dy't de kar makket om foar de nazi's te wurkjen, omdat hy mislearre wurdt. It ferhaal wurdt ferteld fanút de haadbutler, dy't alles mei makket wat er yn it hûs en mei de gasten gebeurt. Hy hat in haat-leafde ferhâlding mei de hûshâldster. It twadde part fan it ferhaal spilet sich ôf nei de oarloch, wannear Lord Darlington er net mear is en de butler op syk gjit nei de hûshâldster omdat se fertrokken is. Dizze lynen wurde ôfwiksele. Ek dizze film stiet by de geweldiche sfearbealden, die mear sizze dan wurden oait kinne. Dochs sitte der ek moaie diskuzjes tusken de butler en de hûshâldster tusken, wertroch je in goed bield fan hun bân krije, mar dan in acht nimming fan de styfe Britse manier fan konserveren yn die tiid. It is moai om te sjen, dat se nij al die jierren noch itselfde foar elkoar fiele, mar elkoar nea by de foarnamme neame.

Myn favoriete film past hjir ek wol wat by, namelyk Out of Africa. Mooiere bielden binne der hast net, fan de Kikuyu, de steppes en de minsken, as it moat al in documentaire wese. Ek dit is wer in drama, oer in Deenske frou dy't in koffieplantage yn Afrika begjint, tegearre mei har man. Har man gjit fremd, de plantage mislukt, self fynt se de leafde fan har libben, mar hy gjit dea. Uteindelyk gjit se werom nei Denemarken, omdat se yn Afrika neat mear hat. Het is wer in ferskrikkelyk sielich ferhaal. Dochs dogge de prachtige bielden my mear as it ferhaal.

In film wer't it ferhaal my wol wat docht is Bridges of Madison County. Op it Amerikaanse plattelân wennet in gesin. De heit en bern binne foar in pear dagen fuot nei in feemerke. De mem fynt it hearlik dat se no ris in pear dagen hielendol foar sichself hat. Net folle letter komt der in man del, in fotograaf, dy't de wei kwyt is. Eins kinst dan al sjen dat it leafde op it foarste gesicht is. Op ien oft oare manier praatte se ôf om die jûn tegearre te iten. De folgjende dei nimt hy har mei op syn fotoshoot, foar de gesellichhyd en omdat se toch neat te dwaan hat. Sa komme we by de titel, de fotograaf set de brêgen fan Madison County op 'e foto. By die brêgen slat de fonk hielendol oer. Se ha twa moaie dagen en dan fertrekt hy wer en komme har man en bern wer thus. Se fertelt se neat. Ast de film sjochst, dan liket it ek net as oerspel, mar as iets wat 'goed' is.
Yn dizze film sitte dan ek wer in soad gelokkiche, mar ek sieliche momenten. It ienige wer't ik minder oer te sprekken bin, is dat it ferhaal fertelt wurdt troch har bern, dy't har dagboeken foun ha doe se dea gong. Dit soarget foar oannodige fertraging fan it ferhaal. Gelokkich hat de video in fastforward knop.

Meryl Streep is dan ek wol ien fan myn favoriete actrices, want ek Sophie's Choice is in prachtfilm. Derneist binne der fansels noch in soad films de moaite wurdig om neamd te wurden : Schindlers List (drama), A Fish Called Wanda (komedy) en derby it hearende Fierce Creatures (komedy), The Sound of Music (musical), Keetje Tippel (drama), De Tweeling (drama) Mathilda, De Heksen (fan Roald Dahl), The Life of Brian, The Holy Grale (Monty Python), Guesthouse Paradiso (fan Bottom), Tornado (spanning), Batman and The Joker (avontuur), Belle en het Beest (tekenfilm), Shrek (tekenfilm), As good as it gets (humor), Hideous Kinky (drama), en de meast groffe film dy ik ea sjoen ha : Devils Rejects (horror), Ocean's Eleven (avontuur), Rat Race (humor), The Muppets on Treasure Island (humor)en Der Blechtrommel (drama) om mar in begjin te meitsjen...

De zon gaat zinloos onder, morgen gaat hij toch weer op. (Sei Herman Finkers in oere lyn op Ned 3, in sender dy't noch krekt bestiet)

En noch in nije link foar komedyleafhawwers : http://variatee.vara.nl

Stik

2006-01-13T14:00:00.000+01:00

It is dochs tige dreech om in toanielstik yn de bieb út te sykjen! Werom stean der gjin gearfettingen yn? Sa maotte je trije dagen útlûke om alle stroch te lesen. En die tyd ha we net, want it moat eind april al útfierd wurde. Doe ha we de kar makke om sels in stik te skriuwen.

Under it genot fan in berinneburchje ha we drok oan it brainstormen west en dat hat al in hiele spannende, groffe, leave en fermakelyke ferhaalline oplevere. It underwerp en de details binne noch strikt geheim fansels. Fjirders is der ek in soad fertelt oer allerlei underwerpen. Ik siz Fonske en Fronske, dizze serenade wie hilarysch! En net te fergjitten luitenant Dan.... Deser dagen sille we hjir mei fjirder. Ankommende snein is de folgjende gearkomst en ik bin sear benijd wat der betocht is!

Ideaal dat ik in kursus Frysk toanielskriuwen dwaan sil, begong it moarn mar alfest!

Toaniel

2006-01-12T14:33:00.000+01:00

Oer tsien minuten fertrek ik nei de bieb yn Grins, om tegearre mei de toanielrûnte wat stikken út te sykjen. Die mjukse we wat troch in oar, jitte der noch in Bernlefsauske oerhinne en hoopje dat we mei in Dies in moai stik opfiere kinne. Miskien wol wat fan Virginia Woolf, Shakespeare o Gijsbrecht fan Amstel. Mar dan wol wat moderner. Saiets is de bedoeling. Jo begrype al, we binne noch net sa fier...... Mar it komt goed, hjer!

Lekker drinken

2006-01-11T18:47:00.000+01:00

Dit is in syktocht nei it úntstean fan mjuksdrankjes, lykas de B52. Wat makket boswandeling tot boswandeling?

Dizze kear hat de syktocht net safolle oplefere, helaas. De fabrikanten sille hun ingrediënten net samar priisjaan, dat is ek logisch. Oer de skiednis is al hielendol neat te finen. Mar dit ha ik dan wol foun:
Boswandeling betstiet út guarana (in kroed út de brasiliaanske jungle), banaan, kokos en farske rjemme. Hoe farsk dat noch is ast it drinkst wol ik net witte, mar ik besef wol datst ien mei dit drinken aardich fet meste kinst. It alkoholpersintage is 15 %, dat falt noch ta. Welke sterke drank deryn sit is my net dúdlik.
Guarana liket op leavehearsbistjes, mar is in plant. Dizze stof sit ek yn enerzydrank of yn bepaalde thee.

In B52 wurdt makke troch gelyke delen Kahlua, Bailey's en Grand Marnier netjes yn in gles te skenken, sadat der laachjes úntstean. Doe kaam ik der dus efter dat Grand Pernier in sted yn Frankryk is, dat hie ik yn de foarige log noch net troch. Kin gebeure!
En foar speciale Fryske gelegenheden is er noch www.bierbrouwerij-usheit.nl, wer't de Fryske Hynder whiskey ek destileart wurd. Fansels kaam ik dizze ek noch tsjin, www.belgischebieren.be, der is gjin better bier as dat!

Foar de folgjende kear smyt ik it op in oare hoeke. Ik sil wat útsykje oer Virginia Woolf, skriuwster in it begjin fan de foarige ieuw, plege troch neurotische gefoelens. Der kom ik sa op omdat ik hjoed troch myn 80 videobanden de film The hours wer foun. It boek ha ik der ek fan, want dat fyn ik interessant om te fergelykjen. It is toch faak sa, in film nei in boek. Kennelijk is it fersinnen fan in boek makkeliker tink ik dan.

Moarn kry ik in bril. Ik bin benijd hoe 'sophisticated' myn 'look' dan is.....

Coctails

2006-01-11T16:24:00.000+01:00

Nei oanlieding fan it leafdesmjuksdrankje werfan de diva's mei ús seizen tagelyk in heale mingel opsopen ha, freege ik my ôf hoe byfoarbeeld boswandeling, tia maria of grandpernier makke wurd. Miskien kin ik allicht útfine wa it útfoun hat, en hopelyk ek it belangrykste : de lekkerste kokteels.

Myn research begjint no, oer in pear oeren mear nijs!

Ouija

2006-01-10T11:25:00.000+01:00

Jûsterjûn, doe wy mei in groepke smûk op e soas siten, kaam it gesprek samar op geasten oproppen. De ien wurde direkt skietbenaud, in oar rasend enthousiast. Mei behulp fan in stik papier en wat dûbelsidig plakbân wurde in provisorisch board kreërt, mei derop de letters fan it alfabet. Tegearre mei pear kearsen der by oan oerfoel us súver in geheimsinniche gefoel.
It gleske draaien, sa as it ek neamt wurd, slagge dochs fan gjin kant. Der wurde tefolle lake en neffens de benaude expert moast it stil wese. Nei 5 minuten, werin neat barde, hie eltsenien dan ek syn nocht en wurde it board ferskourd. Dochs freege ik my ôf, wertroch dit úntstoun is en wat it precies is. Wer komt dit wei?
Troch middel fan in internetstúdzje (weinig betrouwbaar mar seker fermakelyk) sil ik ris sjen yn hoefiere ik in antwurd jaan kin.

Ouija : gewoan bouatersgoud foar gefoelige sielen of werkelyk in iepening nei de spirituale wrâld?

Op internet binne gjin oanwiizings te finen dat Romeinen, Grieken, Sjineezen of oar âld folk gebrúk makken fan in boerd mei letters of tekens om mei hun foarâlders yn kontakt te kommen. Farôfgeande oan it board gean noch in pear fantastyske atributen dy ik jim net wol únthâlde :

It earste plaatsje stelt in plankje foar, mei in penne deroan. As je dan kontakt hiene mei in geast, wert fansels ienige konsentraasje foar fereist is, dan begong it plankje te bewegen, sadat de penne skriaun. Sa as men begrype kin, wie dit selden lesbaar....
It twadde apparaat is in 'planograaf'. Men lei de finger op it platte stikje ljofts. Oan it oare útein sit in nuddel, dy't dan in letters oanwiisde. Ek dit wie net sa krekt en allinne te hantearen foar geoefenden.
Yn die tiid, eind 19e ieuw, kaam it spirituele tinken ek mear op. It wurd medium is doetiids oan de 'gevorderden' fan de plankjes en nuddels joun. Ek binnen it liuwen waarden sprituele tsjerken oprjochte en akseptearre.
In Amerikaan sech hjir rún 1880 kommersie yn en betocht it hjoeddeiske boardspul ouija. De namme is of it Egyptiske wurd foar gelok, of in gearstelling fan it Frânske oui en Dútske ja. It board krige de 26 letters fan it alfabet, de sifers, wurden ja en nee, en soms ek hoi en oant sjen.
In de rin der jieren binne der in soart ferskillende produsearre :

It earste board komt út 1891, it twadde út 1979. Der binne in soad wer't moannen en stjerren opskildere binne, of de zodiac. Ik foun it roze psychic sex board wol moai illustreerjend foar die tiidsgeast! It rjochtse plaatsje is in planchette, Frânsk foar lyts plankje. Hjirop moasten de dielnimmers de finger lizze, wernei it oer it board skeauwde en de letter dy't de 'geast' oanwiisde yn it gat ferskeen. Dizze planchette wurdt ek wol ris ferfongen troch in gles. Oant no ta binne der san 25 miljoen fan dizze boarden ferkocht.

No we witte wat de oarsprong is, stiet de kwestie as it ek wurket noch iepen. Der binne twa theorieën:

Automatisme/Carpenter-effect, of te wol ideomotor response. Dit betsjut dat as je sterk oan iets tinke, je únderbewuste geast de spieren oantset tot aksje. Je binne dus sels degene dy't de planchette of gles bewege, mar witte dit net. It is wittenskappelyk bewesen dat dit proces bestiet. Der binne proeven naam, dat as je minsken bliinddoeke dy't ouija spielje, se ien grutte nonsens spelle, omt se self de letters net mear sjen kinne.

De tsjinhingers binne de sprirtualisten, sy liuwe in it bestean fan ierdeboune (aardgebonden) entiteiten. Dat binne oerledenen dy't noch net oer gong binne nei de úteindelyke fase, se swefe tusken use en de oare wrâld yn. Fia san board kinne se noch mei use wrâld kommuniseare. It hat te krijen mei it animisme, it liuwen yn in oarspronkelyk kollectief bewuste en mei tradities. Derneist binne der noch in soad individuelen dy't der hun eigen mear of minder hallucinerende draai oan joun ha. Sy prate de blinddoekfan de foarige theorie fansels goed troch te sizzen dat de geast de eagen fan de kontaktpersoan brúkt...

Der binne in soad nuvere verhalen in de wrâld oer it ouija board, farierend fan grutte succesferhalen oant pure horror. Ek binne der in soad regels wer't je je oan hâlde kinne om ungelok of kweae geasten te ferkommen. Neffens de boatersgoudfabryk is dit grutte unsin.

Oan it ein fan dit ferhaal beslút ik dat it in slim marketingprodukt is, wer't letter allerlei wrâldfremde, saneamd spiritueel instelde types sich mei dwaande houlden ha, dy elts hun eigen positiefe of negatiefe draai deroan joun ha. Asto gleske draaien giest, dan is het dyn eigen (underbewuste) geast dy't oan it wurk is en net in oare 'geast'.

Bron : www.museumoftalkingboards.com
Self probeare : www.starmanproductions.com/ouijabord
http://halloweekblad.com/ouija
Rare snuiter : http://users.pandora.be/aura.oasis.ouija

ouija

2006-01-10T02:10:00.000+01:00

Nei in kreative nacht : fannemiddei mear nijs oer ouija!

Ferdivedaasje

2006-01-08T19:26:00.000+01:00

Noch gjin heale dei lien ha ik ferklearre dat ik stopje soe mei myn log. No begjin ik al wer in nije, mar mei in gehiel oare opset. Ik skreiuan (?) dochs al net folle mear de letste wiken, omt ik gjin nocht hie om te fertellen wat ik no wer útspookt hie, want mem kin hjoeddeisk ek mei de kompjoeter omgean. De wichtichste reden om op te hâlden is noch wol dat de measte minsken dy't myn log lese, der dochs wol by wiene, tink ik. Dan is it wat ûnnoazel om foar harren te skriuwen wat se dochs al wisten. Derom in nije start : skriuwe oer wat net bard is, of skriuwe wat interessant is om te witten, yn it kader fan 'algemiene ûntwikkeling', myn favoriete fak.

Ferdivedaasje betsjut 'vermaak'. Myn stribben is dan ek om allinne dingen te skriuwen dy't jim, lesers, fermeitsje. Wer't jim jim oer ferbase kinne, of hartelyk leitsje, of jim just by it hert kriget.
It heechste doel is fansels dat jimme der wat fan leare, mar ferwachtsje no gjin feiten à la noorderlicht (sjoch link). It giet sa as it giet, meideinend op de stream fan it libben en myn gedachten.

No sil ik myn boekenkast ris troch, op syk nei fermaak! (Dat sil mei Roald Dahl wol slagje)

In rûntsje googelje kin ek in protte opsmite, sykje op ferdivedaasje en jo fine in heuse gedichtenbundel! As dat net in kultureel ferantwurd begjin is :

Het is wol tige spitich dat de gedichten yn it hollânsk binne :

Woorden
Het ruisen der bomen,
het geritsel van het rieten dak
beheerst de stilte, de sterren.
Een echo van mijn dromen,
'n gedicht dat ik luid sprak.

's Morgens door de rust verlaten,
gemopper van vakantievrinden,
die het maar niks vinden
dat ik deze nacht in m'n slaap had liggen praten.

(Dizze is foar Sjokky, 28 op 29 des 2005)